Zo zend je een stelling of check in

Wie kan een stelling of check inzenden?

Iedereen die de moeite neemt een account aan te maken. Echter:

  • We moedigen iedereen aan gebruik te maken van zijn eigen naam. De kwaliteit van een check neemt toe als de lezer kan nagaan wie de afzender is.
  • Wie vanwege zijn functie niet openlijk feiten kan checken, kan contact opnemen met de redactie voor nadere afspraken.
  • We voeren een rigoureus antitrollenbeleid.

 

Wat is een goede stelling?

  • De stelling moet afkomstig zijn van een politicus of andere min of meer prominente opiniemaker. We kijken ook naar beweringen van media zelf, of persberichten/programma's/advertenties van politieke partijen. Ook anonieme beweringen op sociale media komen in aanmerking, als ze zo breed verspreid worden dat ze een rol gaan spelen in de politieke beeldvorming.
  • De stelling moet voor lezers te herleiden zijn middels een link naar een krant, tweet, website, filmpje, enzovoort.
  • De stelling moet bedoeld zijn als feitelijke bewering.
  • De stelling moet verifieerbaar zijn, dat wil zeggen elementen bevatten die te vergelijken zijn met bijvoorbeeld: statistische informatie, rapporten van onafhankelijke instituten, eerdere uitlatingen in de media, bestaande wetgeving.
  • De stelling moet opmerkelijk zijn, dat wil zeggen niet evident waar of oncontroversieel.

 

Wat gebeurt er met een ingezonden stelling?

  • Het formulier controleert of de vereiste onderdelen van de stelling aanwezig zijn. Houd het bondig en zo feitelijk mogelijk: naam van de politicus, omstandigheden van de uiting, de uitspraak zelf. Meer is doorgaans niet nodig.
  • De stelling wordt direct geplaatst op de site. Dit betekent niet dat ze aanvaard is. De redactie monitort stellingen achteraf en behoudt zich het recht voor om een ingezonden stelling te verwijderen als die niet aan de eisen voldoet.
  • De stelling komt in de rij van 'ongecheckte' stellingen terecht, totdat de eerste check plaatsvindt.

 

Wat is een goede check?

  • Een check vergelijkt de stelling met voor de lezers verifieerbare informatie van anderen. Het is dus essentieel links naar de gebruikte bronnen toe te voegen.
  • Als een check maar één bron heeft, is het misschien zinvoller direct naar die bron te linken en het daarbij te laten. Geen lappen tekst knippen en plakken.
  • Een check bevat geen waardeoordelen of persoonlijke aanvallen. Zelfs als de stelling onwaar blijkt, komt het woord 'leugenaar' niet voor in de tekst. Die conclusie mag de lezer zelf trekken.
  • Een check mondt uit in een conclusie van één alinea. Die alinea beargumenteert het eindoordeel. In het eindoordeel kan ook de stelligheid en de intentie van de politicus meegewogen worden.
  • Het oordeel zal niet altijd zwart of wit zijn. Soms, bijvoorbeeld, is de uitspraak overdreven, maar wel min of meer in de goede richting. Daarvoor zijn de oordelen 'grotendeels waar' en 'grotendeels onwaar' bedoeld. Soms wijst onafhankelijke informatie uit dat een stelling mogelijk waar is, maar niet bewezen. Dan is 'half waar' het beste oordeel. Soms is er niet genoeg informatie om vast te stellen of de stelling (on)waar is. Dan is ze 'niet te controleren' - tenzij de politicus bewust een ongefundeerde beschuldiging doet, want in dat geval kan de stelling ook als 'onwaar' worden aangemerkt.

 

Wat gebeurt er met een ingezonden check?

  • Het formulier controleert of de vereiste onderdelen van de check aanwezig zijn. Het taalgebruik kan niet neutraal genoeg zijn, zolang het maar leesbaar en toegankelijk blijft.
  • Let op: eenmaal ingezonden valt de check niet meer te wijzigen.
  • De check wordt direct geplaatst op de site. Dit betekent niet dat ze aanvaard is. De redactie monitort checks achteraf en behoudt zich het recht voor om een ingezonden check te verwijderen als die niet aan de eisen voldoet.
  • De redactie kan ook contact opnemen met de checker om verbeteringen te suggereren, of een contracheck uitvoeren.

 

Foto: flickr/jannekestaaks