In Europa geven we net zo veel geld uit aan Defensie als China en Rusland bij elkaar.

Jesse Klaver over Defensie op 14 maart 2017

Deze stelling is gecheckt en beoordeeld als Grotendeels onwaar

Jesse Klaver deed deze uitspraak bij eenvandaag.

Deze stelling is geplaatst door Ewoud

Aanpassingen:

14-03-2017 - redactie

Gecheckt door

Joost Berculo

Grotendeels onwaar

Wat Jesse Klaver hiermee volgens mij probeert te zeggen is dat Europa (in dit geval interpreteer ik Europa als de EU) militair gezien gelijkwaardig is aan Rusland en China gecombineerd.

Letterlijk is zijn uitspraak niet zo moeilijk te checken. We gebruiken daarvoor de cijfers van Stockholm International Peace Research Institute (SIPRI). De organisatie houdt al jaren bij hoeveel geld er wereldwijd wordt uitgegeven. Er is alleen geen uitsplitsing voor de EU als geheel, en die moeten wij dus maken. Dit levert het volgende plaatje op, over het jaar 2015 (de meest recente cijfers):

EU	Defensieuitgaven (m$)	Overig	Defensieuitgaven (m$)

België	4.168	China	214.787
Bulgarije	661	Rusland	66.421
Cyprus	354
Denemarken	755
Duitsland	39.393
Estland	457
Finland	2.979
Frankrijk	50.860
Griekenland	5.083
Hongarije	1.023
Ierland	995
Italië	23.840
Kroatië	755
Letland	286
Litouwen	471
Luxemburg	303
Malta	55,9
Nederland	8873
Oostenrijk	2.537
Polen	10.460
Portugal	3.684
Roemenië	2.481
Slovenië	407
Slowakije	973
Spanje	8.873
Tsjechië	1.778
Verenigd Koninkrijk	55.460
Zweden	5.377

Totaal:	233.341,9	Totaal	281.208
Totaal zonder VK:	177.881,9

In totaal komt de EU in de buurt van China en Rusland gecombineerd. De EU geeft gecombineerd 83% uit van wat die twee landen uitgeven. Er zitten echter nog een aantal addertjes onder het gras. Allereest gaat het Verenigd Koninkrijk straks uit de EU, en laat het VK nou net een van de grootste militaire partijen in Europa zijn. Zonder dat land valt het percentage naar een magere 63%.

Daarnaast is "uitgeven" iets anders dan een leger hebben. Al de krijgsmachten in Europa zijn versnipperd, en hebben (uitzonderingen daargelaten) een eigen voertaal. Het valt dus te verwachten dat er een efficiëntieverlies optreedt, en dat samenwerken door taalbarrières ook moeizamer zal verlopen dan in een meer homogene krijgsmacht [zie opmerking Kuijpers onderaan artikel voor nuancering].

Een andere factor, die ik niet heb onderzocht en daarom niet meeneem in de overweging, maar waarschijnlijk wel een rol speelt is dat het prijspeil in Europa hoger is dan in China en Rusland. Je krijgt daar dus waarschijnlijk "meer waar" voor je geld dan in Europa. Nu zal dat (deels?) worden gecompenseerd door superieure techniek die hier gebruikt wordt, maar of dat opweegt tegen goedkoper personeel is maar zeer de vraag.

Al met al beoordeel ik de uitspraak van Klaver als "grotendeels onwaar".

Dieuwertje Kuijpers

Ik legde mijn check voor aan Dieuwertje Kuijpers, promovenda aan de Vrije Universiteit. Daar onderzoekt zij momenteel hoe Westerse democratieën electorale risico's inschatten zodra zij geconfronteerd worden met verliezen tijdens militaire interventies.

Kuijpers is het eens met de conclusie van mijn check: "Klaver vergelijkt hier inderdaad appels met peren". Ze tekent daarbij wel aan dat het efficiëntieverlies dat ik noemde niet zozeer door taalbarrière maar door het gebruik van verschillende (wapen)systemen optreedt, waardoor de EU niet kan profiteren van schaalvoordelen zoals Rusland en China wel doen.

Dit staat volgens haar nog los van het feit dat er geen homogeen veiligheidsbelang bestaat binnen de EU/Europa waarop je een gemeenschappelijke krijgsmacht in kunt richten.

Deze factcheck is geplaatst op 15 maart 2017

Aanpassingen:

15-03-2017 - Opmaak aangepast
15-03-2017 - typo verbeterd
15-03-2017 - Feedback Dieuwertje Kuijpers toegevoegd
15-03-2017 - Typos

Nog geen reacties

Zelf deze stelling checken

40% van de stellingen zijn waar
35% van de stellingen zijn grotendeels waar
5% van de stellingen zijn half waar
15% van de stellingen zijn grotendeels onwaar
5% van de stellingen zijn onwaar

Check delen